Norgespris – nowy sposób rozliczania prądu w Norwegii
Od 1 października 2025 roku w Norwegii wchodzi w życie Norgespris – nowy model rozliczania energii elektrycznej, który ma zapewnić mieszkańcom większą przewidywalność rachunków. To rozwiązanie rządowe, które zastąpi dotychczasowy system wsparcia prądowego (strømstøtte), ale tylko dla tych, którzy zdecydują się z niego skorzystać.
Zasada jest prosta: w ramach Norgespris cena energii elektrycznej zostaje ustalona na 50 øre za kilowatogodzinę z VAT (40 øre bez VAT). Dzięki temu odbiorcy prądu nie będą musieli martwić się skokami cen na rynku energii, które w ostatnich latach, szczególnie zimą, były dla wielu domowych budżetów dużym obciążeniem. Program obejmuje zarówno gospodarstwa domowe, jak i właścicieli domków letniskowych, ale wprowadzono limity zużycia – odpowiednio 5000 kWh miesięcznie dla domu i 1000 kWh miesięcznie dla hytte. Wszystko powyżej tego limitu będzie rozliczane według cen rynkowych.
Nowa taryfa obowiązywać będzie początkowo do końca 2026 roku, a następnie ma funkcjonować w cyklach rocznych. Warto podkreślić, że Norgespris dotyczy wyłącznie samej ceny energii. Do rachunku nadal będą doliczane standardowe opłaty sieciowe (nettleie), podatki oraz ewentualne marże dostawców energii.
Choć stała cena daje poczucie bezpieczeństwa, eksperci zwracają uwagę, że nie w każdej sytuacji będzie to rozwiązanie opłacalne. W regionach, gdzie ceny energii są tradycyjnie niższe, na przykład w północnej Norwegii, konsumenci mogą zapłacić więcej niż dotychczas. Z kolei w południowych częściach kraju, gdzie prąd bywa najdroższy, stała stawka może być korzystnym zabezpieczeniem przed wysokimi rachunkami w sezonie grzewczym.
Decyzja o wyborze Norgespris należy do mieszkańca – nie zostanie ona przydzielona automatycznie. Każdy, kto chce korzystać z nowej formy rozliczeń, musi złożyć odpowiednie zamówienie u swojego dostawcy energii. Jeżeli tego nie zrobi, pozostanie przy dotychczasowym modelu rozliczeń, czyli cenach rynkowych z dopłatą państwową.
Norgespris wzbudza duże zainteresowanie i debatę. Zwolennicy podkreślają przewidywalność kosztów i łatwość planowania domowego budżetu. Krytycy zauważają natomiast, że stała cena w praktyce przerzuca ryzyko zmian rynkowych na odbiorców, którzy mogą płacić więcej w okresach niskich cen prądu.
Dla mieszkańców Norwegii oznacza to, że już tej jesieni trzeba będzie podjąć decyzję – czy postawić na stabilność i pewność, czy zostać przy elastycznym, rynkowym modelu wspartego dopłatami państwowymi.
Źródła:
NVE – Dette er Norgespris Elhub – Norgespris GE.no – Dette betyr Norgespris for deg E24 – Hva betyr Norgespris for deg?
