Nowe sceny, więcej miejsca na wystawy i przestrzenie, do których będzie można wejść bez biletu. Planowana rozbudowa Rogaland Teater i Stavanger museum ma znaczenie także dla mieszkańców Sandnes i całego regionu. Darowizna Sparebankstiftelsen SR-Bank przybliża realizację projektu, choć finansowanie inwestycji pozostaje otwartym zadaniem.
W Stavanger pojawiła się wiadomość, która pozwala spojrzeć na przyszłość miasta przez pryzmat kultury. Sparebankstiftelsen SR-Bank przyznała do 200 milionów koron na projekt nowego teatru i muzeum. Informację ogłoszono 2 października. „Stavanger Aftenblad” opisuje darowiznę jako jedną z największych przekazanych na budynek kultury w Norwegii.
Za tą kwotą kryje się pomysł na zmianę dobrze znanego fragmentu miasta: Kannikhøyden, gdzie znajdują się Rogaland Teater i Stavanger museum.
150 milionów i dodatkowa zachęta dla darczyńców
Sformułowanie „do 200 milionów” ma konkretne znaczenie. Fundacja przyznała 150 milionów koron. Kolejne 50 milionów dołoży, kiedy projekt pozyska 200 milionów od innych prywatnych podmiotów.
To mechanizm, który ma zachęcić firmy, fundacje i kolejnych darczyńców do udziału. Inwestycja ma być finansowana wspólnie przez państwo, region, gminę oraz sektor prywatny. Duża darowizna jest więc istotnym krokiem, ale pełny montaż finansowy nadal wymaga pracy.
Co ma powstać na Kannikhøyden?
Według informacji gminy projekt przewiduje nową scenę główną oraz dwie nowoczesne, elastyczne sceny teatralne. Muzeum ma otrzymać nowe sale wystawowe, pozwalające częściej zmieniać ekspozycje. Zaplanowano również lepsze magazyny i warsztaty dla obu instytucji.
Najstarsze części budynku teatru oraz historyczny gmach muzeum mają zostać zachowane. Nowa zabudowa powstanie przy istniejących obiektach.
Podstawą dalszych prac jest zwycięska koncepcja „Etter Eckhoff – Mellom trær, bygg og by”, opracowana przez zespół Lund Hagem Arkitekter, DRDH Architects, Jonas Thor, Edit i Arup. Jej nazwa — „Między drzewami, budynkami i miastem” — dobrze oddaje ambicję połączenia architektury z otoczeniem.
Miejsce także dla tych, którzy nie kupują biletu
Dla mieszkańców ważny może okazać się sposób korzystania z przyszłego kompleksu. Fundacja zapowiada otwarte przestrzenie wspólne, dostępne również bez biletu. Museumsparken ma zostać mocniej powiązany z miastem.
W praktyce daje to szansę na miejsce, do którego można zajrzeć przy okazji spaceru albo spotkania. O tym, czy rzeczywiście stanie się częścią codzienności mieszkańców, zdecyduje później sposób jego prowadzenia.
Z perspektywy polskich rodzin w Rogaland taka otwartość może mieć szczególną wartość. Poznawanie lokalnej kultury często zaczyna się od zwykłej ciekawości: wejścia do środka, wspólnej wizyty z dzieckiem, pierwszego kontaktu z historią miejsca, w którym dziś mieszkamy.
Rodziny i młodzi mieszkańcy w centrum planów
Museum Stavanger deklaruje, że rodziny mają być główną grupą odbiorców jego działań i oferty edukacyjnej. Projekt ma też wzmocnić współpracę ze szkołami.
Dla rodziców w Stavanger, Sandnes i okolicach to zapowiedź większych możliwości wspólnego spędzania czasu. Dla dzieci — szansa na poznawanie regionu poprzez doświadczenie, zabawę i kulturę. Na tym etapie są to cele projektu; szczegółowy program przyszłej instytucji dopiero pokaże, jak zostaną zrealizowane.
Na otwarcie trzeba jeszcze poczekać
16 lutego 2026 roku rada miasta Stavanger zdecydowała o kontynuowaniu prac większością 64 z 67 głosów. Według MUST jesienią trwają prace nad rozwinięciem zwycięskiej koncepcji oraz planem zagospodarowania.
Gmina wskazuje, że ostateczna decyzja inwestycyjna ma zapaść po ukończeniu projektu koncepcyjnego. MUST podkreśla również konieczność znaczącego udziału finansowego państwa.
Darowizna wzmacnia zatem perspektywę realizacji. Dla mieszkańców najważniejsze pozostaje to, czy przyszły teatr i muzeum zaoferują miejsce, do którego będzie się chciało wracać — z klasą szkolną, z rodziną albo po prostu podczas spaceru po Stavanger.
Źródła:
- Stavanger Aftenblad — informacja o darowiźnie
- Stavanger kommune — kwoty i warunki wsparcia, 2.10.2026
- Stavanger kommune — zakres projektu
- Sparebankstiftelsen SR-Bank — opis wsparcia
- Museum Stavanger — aktualny etap prac
- Stavanger kommune — rozwój projektu i decyzja inwestycyjna
